Қазақстанда кезекте тұрғандар арасында тұрғын үй үлестіру ережесі өзгерді. Алғаш рет бөлме санына қатысты норма белгіленіп, жетім балалар мен басқа жеңілдігі бар азаматтарға квота беріледі. Ауылды жерлерде өтініш беру тәртібі өзгереді.
Не өзгеретінін қарастырайық.

20% тұрғын үй — жетім балаларға

Жалға берілетін және жеңілдікті ипотекалық тұрғын үйдің кемінде 20%-ы жетім балаларға және ата-анасының қамқорлығынсыз қалғандарға беріледі.

Үміткерлер саны квотадан аз болса, бос пәтерлер басқа категориядағыларға беріледі.

50% — басымдықты категорияға

Тұрғын үйдің кемінде 50%-ы I және II топтағы мүгедектерге, мүгедек балалары бар отбасыларға, жесірлерге және тұл ер адамдарға, көпбалалы аналарға, көпбалалы отбасыларға және ардагерлерге арналған.

Бұл квотаға басқа категория бойынша кезекте тұрғандар және қандастар да кірді (олардың отбасында I немесе II топтағы мүгедек бала немесе ересек адам болса).

Қалған тұрғын үй — басқа кезекте тұрған азаматтарға

Негізгі квота бойынша тұрғын үй үлестірілгеннен кейін қалған пәтерлерді басқа кезекте тұрғандар ала алады. Олардың кезекке тұрған күні және отбасының табысы ескеріледі.

Квота қалай өзгерді
Негізінде түбегейлі өзгеріс жоқ. Бұрынғыдай тұрғын үйдің кемінде 70%-ы жеңілдігі бар азаматтарға беріледі. Алайда енді квота нақты бөлінді: 20% — жетім балаларға, 50% — басқа жеңілдігі бар азаматтарға. Үміткерлер саны жеткіліксіз болса, тұрғын үй алдымен басқа басымдықты категорияға, кейін қалған кезекте тұрғандарға беруге болады. Бұрын мұндай болмаған.

Табысқа қатысты не өзгерді

Шекті мөлшер өзгермеді, бірақ оны есептеу тәртібі пайда болды. Енді кезекте тұрған азаматтың және оның отбасы мүшелерінің Қазақстандағы жұмыстан мен кәсіпкерліктен түсетін табысы есепке алынады:

  • үш және одан көп адамнан тұратын отбасылар үшін — әр адамға 2 күнкөріс минимумына (101.7 мың теңге) дейін;
  • екі адамнан тұратын отбасы үшін — әр адамға 3.5 күнкөріс минимумына (177.9 мың теңге) дейін;
  • бір адам үшін — 5.5 күнкөріс минимумына (279.6 мың теңге) дейін.

2026 жылы күнкөріс минимумы — 50 851 теңге.

Бұған дейін жұмыстан және/немесе кәсіпкерлік қызметтен түсетін жалпы табыс есепке алынатын.

Отбасы қанша бөлме алады

Алғаш рет бөлме санына қатысты нақты норма бекітілді:

  • ерлі-зайыптыларға — бір бөлме;
  • жынысы бірдей отбасы мүшелеріне — ең көбі екі адамға бір бөлме;
  • жынысы әртүрлі отбасы мүшелеріне — ерлі-зайыптылардан басқа жағдайда жеке бөлме.

Кейбір созылмалы аурудың ауыр түрімен ауыратын адамдарға және мүгедек баланы тәрбиелеп отырған отбасыларға қосымша бөлме беріледі. Оның ауданы артық алаң ретінде есептелмейді.

Талапқа сай пәтер табылмаса, кезекте тұрған азаматтың келісімімен оған ауданы кіші тұрғын үй беріледі.

Ауылдарда — жаңа тәртіп

Ауылды жерлердегі тұрғын үйге өтініш берудің жеке тәртібі пайда болды. Кезекте тұрғандар енді Отбасы банкінің сайты арқылы өтініш бере алады.

Жеңілдікті ипотекада не өзгереді

2, 5 және 7% мөлшерлемемен берілетін жеңілдікті ипотека бойынша тұрғын үй үлестіру процесі толық автоматты болады. Отбасы банкінің ақпараттық жүйесі пәтерлерді өзі үлестіріп, квота мен баспана алушылардың категориясын ескере отырып, тұрғын үй беру туралы шешім қабылдайды.

Өзгерістің негізгі бөлігі 31 тамыздан бастап күшіне енеді. Ал табысты есептеудің жаңа тәртібі мен жеңілдікті ипотекаға қатысты өзгеріс 14 қыркүйектен бастап қолданылады.

Пайдалы материалдар:
Алматы мен Астанадағы жалға берілетін арзан баспана — 35 000 теңгеден басталатын нұсқалар
Қазақстанда тұрғын үйді міндетті сақтандыру іске қосылады
Нотариуссыз мәміле рәсімдеп, 50 мың теңге үнемдеудің жолы
Көрші ереже бұзса қайда шағымдануға болады
Пәтер сатып алар алдында нені тексеру керек: құжаттар мен маңызды жайттар