Жалға алушыны пәтерге тіркеймін деп баспанасыз қалуға бола ма? Тіркелу меншік құқығын бере ме, үй иесі жалға алушыны тіркеуге міндетті ме, бұл қанша тұрады және қандай жағдайда айыппұл төлеуге тура келеді? Түсіндіреміз.

Пәтерге тіркелу меншік құқығын бермейді

Жалға алған пәтерге тіркелген адам үлескер атанбайды, иелік ете де алмайды.

Бақыт Қасымбеков, заңгер: «Үй иесі адамды тіркеп, кез келген сәтте, біреудің келісімінсіз есептен шығарып тастай алады».

Жалға алушы пәтерде тіркелсе:

  • пәтер иесінің меншігінде қалады;
  • жалға алушы ешқандай үлес алмайды;
  • пәтерді иесі ғана сатуға, сыйлауға не кепілге қоюға құқылы.

Тіркелу тұратын жеріңізді растайды, бірақ баспанаға иелік ету құқығын бермейді.

Тіркелу жалға алушыға не береді

Уақытша тіркелу жалға алушыға меншік құқығын бермегенмен, қажет әлеуметтік қызметтердің бәрін алуға көмектеседі. Мысалы, пәтерге тіркелген жалға алушы баласын мектепке не балабақшаға беріп, емханаға тіркеле алады.
Сонымен қатар шынайы тұрғылықты жері туралы ақпарат көші-қон, құқық қорғау және салық органдары үшін өте маңызды.

Пәтер иесі жалға алушыларды тіркеуге міндетті ме

Мүліктің иесі оны жалға берсе, онда тұратын кісілердің бәрін тіркеуге тиіс.

Жалға алған азамат пәтерге тек уақытша тіркеледі, ал тұрақты түрде бұрынғы мекенжайында есепте тұрады.

Жалға алушыны қанша уақытқа тіркеу керек

Бір айдан бір жылға дейін уақытша тіркеуге болады. Жалға алушы көшіп кетіп, басқа жерге тіркелсе, бұрынғысы бірден күшін жояды. Яғни оны арнайы есептен шығарудың қажеті жоқ.
Ал мерзім өткен соң да пәтерде қалса, қайта тіркеу керек.

Жалға алушыны қалай тіркеу қажет

Тіркеу үшін үй иесінің келісімі керек. Ол онлайн рәсімделеді.

Жалға алушы уақытша тіркеу жөнінде өтінім береді.
Онда үй иесінің ЖСН-і, тіркеу мерзімі (мысалы, 3 ай) жазылады.
Үй иесі келісім береді.
Екеуі де ЭЦҚ арқылы қол қояды.
Жалға алушы белгіленген мерзімге уақытша тіркеледі.

Қызмет тегін. 15 минут уақыт алады. Оны eGov/eGov mobile, kaspi қосымшасы арқылы не ХҚКО-дағы өзіне қызмет көрсету аймағында рәсімдеуге болады.

Жалға алушыларды тіркемесе не болады

Тіркемеген пәтер иесі де, жалға алушы да жазалануы мүмкін.

Жалға алушыны пәтеріне тіркемеген азамат мына мөлшерде айыппұл төлейді:

  • 10 АЕК — 43 250 теңге;
  • бір жыл ішінде қайта заң бұзса — 20 АЕК — 86 500 теңге.

Үй иесі көшіп кеткен жалға алушыны есептен алмаса, айыппұл 5 АЕК — 21 625 теңге болады.

Уақытша тіркелмеген жалға алушы:

  • 7 АЕК — 30 275 теңге;
  • бір жыл ішінде қайта заң бұзса — 13 АЕК — 56 225 теңге төлейді.

Маңызды: Алматыда шектеу бар — бір адамға кем дегенде 15 шаршы метр орын болуға тиіс. Мәселен, 30 шаршы метрлік пәтерге екі адамды ғана тіркей аласыз. Екі кісі тіркеулі тұрса, жүйе үшінші бөтен адамға рұқсат бермейді.

Krisha.kz материалдарын тек редакцияның рұқсатымен пайдалануға болады. Krisha.kz материалдарын қолданғанда бірінші абзацта белсенді сілтеме болуы міндетті!